banner5

'Kinoaya karşı bulgur, pizzaya karşı pide'

Kaya Demirer, dünyada yükselen gastronomi pastasından Türkiye'nin zengin yemek kültürüyle çok daha fazla pay alabileceğini söylüyor: "Peru bunu başardı, Türkiye neden yapmasın..." diyor. İstanbul, önümüzdeki günlerde dünya yeme içme...

12 Nisan 2019, 10:15 Alıntı Röportaj
'Kinoaya karşı bulgur, pizzaya karşı pide'

Kaya Demirer, dünyada yükselen gastronomi pastasından Türkiye'nin zengin yemek kültürüyle çok daha fazla pay alabileceğini söylüyor: "Peru bunu başardı, Türkiye neden yapmasın..." diyor.

İstanbul, önümüzdeki günlerde dünya yeme içme sektörünün kanaat önderlerini ağırlayacak. Sektör profesyonelleri, bir gün boyunca ‘gastroekonomi’ yani yeme içme ekonomisini konuşacak. 12 Mart’ta Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Ticaret Bakanlığı’nın desteğiyle gerçekleşecek Global Gastroekonomi Zirvesini’nden söz ediyorum. Bu yıl ikincisi düzenlenecek zirvenin mimarı Turizm Restoran Yatırımcıları ve Gastronomi İşletmeleri Derneği (TURYİD). Son yıllarda büyümesi bir miktar yavaşlasa da ev dışı tüketim sektörü, turizmin en önemli dinamolarından. Türkiye’deki hacminin 20 milyar dolar olduğu tahmin ediliyor. TÜRYİD Başkanı Kaya Demirer’e göre potansiyel ise çok çok daha yüksek. Bunu açığa çıkarmak içinse yurtdışı hamlesi gerekiyor. Demirer, “Peru, kinoayı dünyaya 3 dolara biz bulguru yarım dolara satıyoruz. Çünkü onlar dünyaya açıldı” diyor.

Neden gastronomi değil de gastroekonomi zirvesi dediniz? 

Gastronomi hem ekonomiye, hem istihdama faydalı bir sektör. Biz bu zirveyi planlarken işin ekonomik boyutunun iyi anlaşılması gerektiğini düşündük.

Türkiye’de sektörün büyüklüğü ne kadar?

20 milyar dolarlık bir pazar var. Dünyada moda, sanat, tasarım gibi yoktan var edilen pazarlara ‘yaratıcı ekonomiler’ deniyor. Birleşmiş Milletler diyor ki yaratıcı ekonomiler Avrupa’da otomotivi geçti. Ve burada gastronomiyi çok öne koyuyorlar. İspanya’da gastronominin ekonomiye katkısı yüzde 8. Bizde henüz 2 bile değil. 

Geçen yıl bu zirveyi ilk kez düzenlediniz. Nasıl geçti, nasıl sonuçlar aldınız?

Geçen yıl konuklarımızdan biri, Hakkasan, Wagamama gibi ünlü restoranların kurucusu Alan Yau idi. Yau Londra’da bir pideci zinciri kurdu. Türkiye’den tulum peyniri götürüyor, Uludağ Gazozu satıyor. Yau, geçen yılki zirvede dedi ki; ‘dünyada pizza ekonomisi 194 milyon dolar. Ben İtalya’nın pizzasına Türk’ün pidesiyle savaş açıyorum” Yau dünya çapında bir marka. Bence bu dünyaya çok önemli bir mesajdı.

"Anadolu’daki restoran kalitesinin yükselmesi için devetin burada, biraz zorlama biraz da teşvikle sektördeki markalara, ‘hadi çocuklar’ demeli."

Demirer, "Peru kinoayı lüks besin olarak Avrupa'ya satıyor, biz bulguru temel gıda olarak Irak'a satıyoruz. Peru bu dönüşümü dünyanın her yerinde restoranlar açıp, mutfağını tanıtarak başardı" diyor.

Peru 450 milyon $ kazanıyor

Her fırsatta restoran ihracatının önemine dikkat çekiyorsunuz. Neden?

İtalya sadece Amerika’da 500 bin irili ufaklı lokantaya sahip. Her biri mozarellayı, zeytinyağını İtalya’dan getiriyor. Peru kinoayı kilosu 3 dolara ihraç ediyor. Biz bulguru yarım dolara satıyoruz. İkimiz de 150 bin ton satıyoruz. O kinoadan 450 milyon dolar kazanıyor. Biz 75 milyon dolar. Bizim bulgurumuzun kinoadan ne farkı var. Ama Peru ne yaptı.. Dünyanın her yerinde lokantalar açtı. İnsanları ülkesinin ürünlerine aşık etti, sonra onların marketlerine girdi. Bizim de çok kıymetli siyez bulgurumuz var. 

Sosyal medya da gastronomiyi körüklüyor

Sizce Türk gastronomi sektörünün nasıl bir potansiyeli var?

Biz Avrupa’nın 6’da biri ciro yapıyoruz. 2 kat istihdam sağlıyoruz. Yani çok büyüyecek bir sektörle karşı karşıyayız. 20 milyar doların katlamak mümkün. Sosyal medyanın da çok körüklediği bir sektör bu. Tüm dünyada artık insalar ‘daha az kazak alayım alayım ama daha fazla dışarı çıkayım’ diyor. Aslında şu anda yabancı için Türkiye’de yeme içmeye yatırım yapmanın tam zamanı.

2019’den beklentiniz nasıl?

Yabancı turist sayısını 40 milyondan 45 milyona, kişi başına harcamayı da 650 dolardan 700 dolara çıkarabileceğimizi düşünüyorum. Ben 2019’un sektör için verimi bir yıl olacağın düşünüyorum.

Özgün mutfağı zayıf ülkelerde fırsatlar var

Türkiye gıdada kafe- restoran zincini olarak kaç markayı ihraç etti bugüne kadar?

TÜRYİD’e üye 15-20 marka 150 civarında şube var. Ama bize üye olmayan da çok marka vardır. Dubai’de çok varız. Katar’da Suudi Arabistan’da büyüyoruz. Bunların hepsinin ortak özelliği, Türkiye’ye karşı bir sempatilerinin olması. Ama bana sorursanız asıl potansiyel kendi özgün mutfağı zayıf olan ülkelerd. İngiltere’de, Amerika’da.. İngiltere’de dünya markaları genelde başarılı olur, çünkü savaşacaklarıbir İngiliz mutfağı yok. 

"UNESCO dünyada sadece 40 şehre gastronomi ödülü verdi. Bunlardan iki tanesi bizde: Gaziantep ve Antakya."

Michelin’in yıldız vermemesi biraz da siyasi

Bu zirveye gelen yabancılar, ‘Niçin bir tane bile Michelin yıldızlı restoranınız yok' diye sorarlar mı?

Bu soru her sene azalıyor. Çünkü artık Michelin’in de anlamı sorgulanıyor. Ben Türkiye’ye gelmeme sebeplerinin biraz ticari, biraz da siyasi olduğuna inanıyorum. Ticari çünkü geldiklerinde birkaç restorana birden vermek istiyorlar ki aynı anda hepsini denetleyebilsinler. Diğer yandan mesela Mikla dünyanın en iyi 41’inci restoranı seçildi, hala bir yıldız bile alamadı. Demek ki burada başa birşey var. 

Yorumlar (0)
5
parçalı bulutlu
Günün Anketi Tümü
Whatsapp Sözleşmesi'ni kabul ettiniz mi?
Whatsapp Sözleşmesi'ni kabul ettiniz mi?
Namaz Vakti 20 Ocak 2021
İmsak 06:48
Güneş 08:17
Öğle 13:20
İkindi 15:50
Akşam 18:13
Yatsı 19:37
Günün Karikatürü Tümü
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 18 38
2. Fenerbahçe 18 38
3. Gaziantep FK 18 34
4. Galatasaray 18 33
5. Hatayspor 18 31
6. Alanyaspor 18 30
7. Trabzonspor 19 30
8. Karagümrük 18 27
9. Göztepe 19 25
10. Antalyaspor 19 25
11. Malatyaspor 18 24
12. Sivasspor 18 23
13. Başakşehir 19 23
14. Konyaspor 19 22
15. Kasımpaşa 18 22
16. Rizespor 18 21
17. Kayserispor 19 19
18. Gençlerbirliği 19 19
19. Erzurumspor 19 16
20. Ankaragücü 18 15
21. Denizlispor 18 14
Takımlar O P
1. Giresunspor 17 35
2. İstanbulspor 17 34
3. Samsunspor 17 33
4. Altay 17 32
5. Adana Demirspor 17 31
6. Tuzlaspor 17 30
7. Ankara Keçiörengücü 17 28
8. Altınordu 17 28
9. Bursaspor 17 27
10. Bandırmaspor 17 24
11. Adanaspor 17 21
12. Ümraniye 17 20
13. Boluspor 17 19
14. Menemen Belediyespor 17 16
15. Balıkesirspor 17 16
16. Akhisar Bld.Spor 17 13
17. Ankaraspor 17 9
18. Eskişehirspor 17 3
Takımlar O P
1. Leicester City 19 38
2. M. United 18 37
3. Man City 17 35
4. Liverpool 18 34
5. Tottenham 18 33
6. Everton 17 32
7. West Ham 19 32
8. Chelsea 19 29
9. Southampton 18 29
10. Arsenal 19 27
11. Aston Villa 15 26
12. Leeds United 18 23
13. Crystal Palace 19 23
14. Wolverhampton 19 22
15. Newcastle 18 19
16. Brighton 19 17
17. Burnley 17 16
18. Fulham 17 12
19. West Bromwich 19 11
20. Sheffield United 19 5
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 16 41
2. Real Madrid 18 37
3. Barcelona 18 34
4. Sevilla 18 33
5. Villarreal 18 32
6. Real Sociedad 19 30
7. Granada 18 27
8. Cádiz 19 24
9. Celta de Vigo 18 23
10. Real Betis 18 23
11. Levante 18 22
12. Athletic Bilbao 18 21
13. Getafe 17 20
14. Valencia 18 19
15. Eibar 18 19
16. Real Valladolid 19 19
17. Deportivo Alaves 19 18
18. Elche 17 17
19. Osasuna 18 15
20. Huesca 18 12