banner5

banner29

Neyi bekliyorsun!

Eylül 2018’de faizi bir kalemde 625 baz puan yükselterek yüzde 24’e çıkaran Merkez Bankası, iş dünyası ve tüketiciden gelen “faizi düşür” talebine kulak tıkıyor. Geçen yıl inşaat sektörünü durma noktasına getiren yüksek faiz, sanayi üretimi ve istihdamı da vurmaya başladı.

Ekonomi 18.02.2019, 11:32 18.02.2019, 11:34
Neyi bekliyorsun!

Eylül 2018’de faizleri bir kalemde 625 baz puan arttıran Merkez Bankası, piyasanın çok üzerinde kalan yüzde 24’lük faizde ısrar ediyor. Gösterge faizi piyasada yüzde 18’e inmesine rağmen Merkez Bankası Para Politikası Kurulu’nun son üç toplantısında faizi indirmemekte direnmesi tepki çekiyor.

Tavrıyla piyasaya yön vermeye çalışan Merkez Bankası’nın yüksek faiz ısrarı, yüksek faizde kalmayı seven bankalar için bir bahane oluyor. Konut, araç, ticari ve tüketici kredi faizlerinin hala çok yüksek kalmasında Merkez Bankası’nın yüksek faizde ısrar etmesinin büyük payı olduğu ifade ediliyor.


YÜZDE 25’LİK YILLIK FAİZLE YATIRIM İMKANSIZ
İnşaat başta olmak üzere birçok sektör üzerinde aşırı olumsuz etki yapan yüksek faizlerden bu yıl en çok otomotiv, beyaz eşya, mobilya ve tekstil de etkilenmeye başladı. Devletin sağladığı vergi muafiyeti gibi sübvansiyonlarla dönmeye çalışan birçok sektör, faizlerin düşürülmesini bekliyor. Çünkü şu anda konut, araç ve tüketici kredilerinin faiz oranları yüzde 25’ler civarında seyrediyor. Birkaç bankanın proje bazlı olarak duyurduğu oranlar, finansman maliyetlerini aşağıya çekmeye yetmiyor.
Dünya genelinde faizlerin aşağı çekilmesi eğiliminin güçlendiği bir ortamda, Merkez Bankası Para Politikası Kurulu’nun 6 Mart tarihinde yapacağı toplantıda piyasanın beklentisine cevap vermesi gerektiği ifade ediliyor.

SANAYİ ÜRETİMİNİ VE İSTİHDAMI VURMAYA BAŞLADI
Yatırım, istihdam ve üretimin önündeki en büyük engel olarak ifade edilen yüksek faizlerin olumsuz yansıması sanayi üretiminin yanısıra işsizlikte de iyice hissedilmeye başlandı. Geçen hafta açıklanan Aralık ayı sanayi üretimi yüzde 9,8 düşüş yaşadı. Türkiye İstatistik Kurumu’nun Cuma günü açıkladığı rakamlara göre işsizlik oranı, kasım 2018'de bir önceki yılın aynı ayına göre 2 puan artarak yüzde 12,3 oldu. 3 milyon 981 bin kişiye ulaşan işsiz sayısının daha da artmasından endişe ediliyor.


MERKEZ’İN BAHANESİ KALMADI
Para Politikası Kurulu (PPK) 13 Eylül 2018 tarihli toplantıda; faizleri yüzde 17,75’ten 24’e çıkarmasına gerekçe olarak enflasyon görünümüne ilişkin gelişmelerin fiyat istikrarı açısından risk oluşturmasına dikkat çekmişti. Eylül ayındaki toplantıda işaret edilen konu aslında dolar kuru saldırısının ardından yapılan zamlardı.

Merkez Bankası’nı faiz yükseltmeye zorlayan bir diğer önemli unsur ise döviz kurlarındaki spekülatif hareketlilikti. Ancak aradan geçen sürede; kurlardaki hareketlilik duruldu, enflasyon Yeni Ekonomi Programı’ndaki hedefin altına çekildi. Merkez Bankası’nın faizi indirmemek için bir bahanesinin kalmadığını belirten uzmanlar, 6 Mart tarihinde yapılacak Para politikası toplantısında faiz indirimi yapılması gerektiğini vurguluyor.

Beykent Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Murat Ferman, faizin ekonomide yatırımı ve uzağı görmeyi, tüketici bakımından ise ihtiyaç kredisi kullanmayı, plan yapmayı zora soktuğunu söyledi. Yüksek faizlerin hayatı pahalılaştırdığını vurgulayan Ferman, Merkez Bankası’nın zamanında müdahale etmediği için şimdi tekrar ölümcül bir hata yapmaktan korktuğuna dikkat çekti. Ferman, “Merkez Bankası’nı faizi düşürmeye yönelik bir çaba ve gayrette görmüyoruz. Bugün yüksek faizle bile kredi bulunamıyor. Market üreticinin hakkını, vadesinde ödemiyor. Onu bir iki ay yüksek faizde değerlendirmek istiyor. Esnaf borcunu çekini zamanında ödemiyor. Onu kullanmak istiyor. Kısaca faizin yükselmesi, işin akışını, doğru düşünmeyi ve karar vermeyi zorlaştırıyor” dedi.


FAİZ İNSANIN BAŞINA BELA OLUR
Faizlerin zamanında düşürülmemesinin sıkıntı oluşturacağını dile getiren Ferman, faizi şekere benzetti ve şu değerlendirmede bulundu: “Şekeri yedikçe bünye daha fazla şeker ister. Biz başlangıçta faizlerin çok yükselmesini istemeyiz. Faiz belirli bir düzeyin üzerine çıkarsa insanlara hizmet edeceğine harap eder. Yani borçla ödünç aldığı parayla yatırım yapıp, katma değer zenginlik, hayır sağlamak isteyene başına bela olur. Ödedikçe altından kalkamayacak hale gelir. Sonra bütün toplumlardaki düzeni bozar.”
200 baz puan düşebilir

İstanbul Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Dündar Murat Demiröz ise, Merkez Bankası’nın bir an önce fiyat istikrarından vazgeçip, hedefini ekonomik istikrar olarak yeniden tanımlamasını önerdi. Demiröz, şunlar kaydetti: “Amerika Merkez Bankası (FED) ekonomik istikrarı hedefliyor. Bizimkinin ise tek hedefi düşük enflasyondur. Kalkınmakta olan bir ülkeyiz. Esnafın, sanatkarın, küçük işletmelerin krediye ihtiyacı var. Merkez Bankası musluğun başı. Faiz oranlarını makul bir seviyeye indirmesi gerekir. Ama döviz meselesini de unutmayalım. Çok bıçak sırtı bir denge. Merkez Bankası’nın hedeflediği şey çok açık. Yüksek faizle dış sermaye kaçışını önleyebilmek. Türkiye’nin en büyük problemlerinden biri nakit sıkıntısı. Faizleri biraz düşürse nakit sıkıntısını çözer ama, bu çıkan kredinin üretkenliğini artırması lazım. Şu an için geç likidite penceresini 200 baz puan indirebilir. Dünya faizlerin yükselmesi gibi bir eğilim olmayacak. Aksine yeniden düşürme eğilimi başladı. Fed faizleri yükseltmeyeceğini beyan etti. Bu da iyiye alamet.”

Yorumlar (1)
HACI 2 yıl önce
Faizcilere hizmet edecek tabii millete hizmet edecek değil. Merkez bankasını özerk hale getirirseniz olacağı bu
9
açık
Günün Anketi Tümü
ABD seçimlerinde sizce hile var mı?
ABD seçimlerinde sizce hile var mı?
Namaz Vakti 30 Kasım 2020
İmsak 06:31
Güneş 08:02
Öğle 12:58
İkindi 15:22
Akşam 17:44
Yatsı 19:09
Günün Karikatürü Tümü
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Alanyaspor 9 23
2. Galatasaray 10 20
3. Fenerbahçe 10 20
4. Beşiktaş 9 16
5. Kasımpaşa 10 15
6. Gaziantep FK 10 15
7. Başakşehir 10 14
8. Karagümrük 9 13
9. Konyaspor 9 12
10. Rizespor 9 12
11. Malatyaspor 9 12
12. Hatayspor 7 12
13. Trabzonspor 10 12
14. Göztepe 8 11
15. Antalyaspor 10 10
16. Sivasspor 8 9
17. Erzurumspor 9 9
18. Kayserispor 8 7
19. Denizlispor 9 6
20. Gençlerbirliği 9 5
21. Ankaragücü 8 2
Takımlar O P
1. Altınordu 11 23
2. Ankara Keçiörengücü 11 21
3. Samsunspor 11 20
4. Adana Demirspor 10 18
5. İstanbulspor 10 18
6. Tuzlaspor 10 18
7. Altay 9 16
8. Giresunspor 10 16
9. Bursaspor 11 14
10. Balıkesirspor 11 14
11. Akhisar Bld.Spor 11 13
12. Adanaspor 9 12
13. Bandırmaspor 11 11
14. Ümraniye 11 10
15. Menemen Belediyespor 9 9
16. Ankaraspor 10 8
17. Boluspor 10 7
18. Eskişehirspor 11 1
Takımlar O P
1. Tottenham 10 21
2. Liverpool 10 21
3. Chelsea 10 19
4. Leicester City 9 18
5. Southampton 10 17
6. Wolverhampton 10 17
7. Everton 10 16
8. M. United 9 16
9. Aston Villa 8 15
10. Man City 9 15
11. West Ham 9 14
12. Leeds United 10 14
13. Newcastle 10 14
14. Arsenal 10 13
15. Crystal Palace 10 13
16. Brighton 10 10
17. West Bromwich 10 6
18. Burnley 9 5
19. Fulham 9 4
20. Sheffield United 10 1
Takımlar O P
1. Real Sociedad 11 24
2. Atletico Madrid 9 23
3. Villarreal 11 20
4. Real Madrid 10 17
5. Sevilla 9 16
6. Cádiz 11 15
7. Barcelona 9 14
8. Granada 10 14
9. Athletic Bilbao 10 13
10. Elche 9 13
11. Getafe 10 13
12. Deportivo Alaves 11 13
13. Valencia 11 12
14. Real Betis 10 12
15. Osasuna 10 11
16. Eibar 10 10
17. Real Valladolid 11 10
18. Celta de Vigo 11 10
19. Levante 10 8
20. Huesca 11 7