banner5

02.01.2020, 13:06

Muteber olan ve olmayan nedir? (I)

Muhterem Okuyucularım;

Ünlü İslâm âlimi Muhyiddin İbnü’l-Arabî (1165-1240), “İtibar Edilmez Şeyler Risalesi”nde bir yöntem olarak bir şeyin muteber yani kabul edilebilir olduğunu göstermek isterken, meseleyi tersinden ele alarak, bir şeyin itibar edilemezliği üzerinde durmaktadır. Bu doğrultuda hayatımıza, inancımıza dair ne varsa bunların itibar edilmeyenlerini bildikten sonra neyin itibar edileceği de bu mantıkî silsile içinde çok kolayca açığa çıkacaktır.

Hangi Bilime, Bilim İnsanına İtibar Edilmez?

Sorgulanan, sürekli olarak revize edilen bilime itibar edilmez. İman ve hakikat nurundan kaynaklanmayan bilime itibar edilmez. Helal ve haram çerçevesinde gerçekleşmeyen bilime itibar edilmez. Bilim, perdeyi kaldırmıyorsa, hakikat ve hikmeti göstermiyorsa o, bilim değildir, itibar edilmez. Seni manevî yönden bir derece yükseltmeyen ve Allah’ı bilme hususunda sana katkıda bulunmayan bilime itibar edilmez. Ahlâktan ve hikmetten mahrum olan bilime itibar edilmez. Bilimde hikmet hâkim değilse, ona itibar edilmez. Edep, bilimle ameli birlikte barındırmıyorsa, ona itibar edilmez. Değişik bilimsel yöntemlerle ortaya çıkan bilime, velev ki bunlar manevî keşif yoluyla elde edilmiş olsun, İslâm’a aykırı olduğu sürece itibar edilmez. Ne var ki İslâm’da reddedilmesi gerektiğine dair herhangi kesin bir hüküm bulunmayan hakikati yansıtan ilme itibar edilir. İslâm’a saygısı olmayan bilim insanına itibar edilmez.

Hangi Takva ve Tevekküle İtibar Edilmez?

Takva, eğer Allah ile Allah’tan değilse, buna itibar edilmez. Kalbini huzursuz eden şüpheli şeylerden uzaklaştırmayan, Furkan (hak ile batılı ayırma) ile sonuçlanmayan takvaya itibar edilmez. Tevekkül, ihtiyaç vakti dışında ise itibar edilmez. Sadece bazı işlerde tevekküle sığınma hâline de itibar edilmez. Sana ilâhî bir kifayet kazandırmayan tevekküle itibar edilmez. Sana zorluklardan çıkış yolu sağlamayan takvaya itibar edilmez. Hedefe ulaşmak için, gerekli olan maddî ve manevî sebeplerin bütününe sarıldıktan sonra Allah’a dayanmayı sağlayan takvaya itibar edilir.

Hangi Amele İtibar Edilmez?

İçinde ihlas olmayan amele itibar edilmez. Bir amelin maksadını bilmek, o ameli yerine getirmeyi sağlamıyorsa, bu bilgiye itibar edilmez. İslâm’ın emrettiği bir amelin işlenmesi ve terk edilmesi, mükellef sahibinde bu emrin gerektirdiği hakları (Allah’ın bu ameldeki hakkını, mükellef sahibinin kendisinin bu ameldeki hakkını ve kendi içindeki hakkını) hatırlatmıyorsa, bu amele itibar edilmez. Çünkü bu, o amelin İslâm’ın öngördüğü şekilde gerçekleşmediğinin bir işaretidir.

Hangi Musibete ve Sabra İtibar Edilmez?

İmtihan ve sabır aracı olmayan musibete itibar edilmez. Musibet anında değil de sonradan gösterilen ikinci sabra itibar edilmez. Çünkü güvenilen sabır, musibetin ilk merhalesinde gösterilen sabırdır. Musibet odaklı ilk sabra itibar edilir. Çünkü bu samimî sabır, her halükârda Allah ile beraber olmaya delalet eder. Diğer yandan musibete karşı sabretmek, seni, bu musibeti kaldırması için, Allah’a dua etmeye yöneltmiyorsa, bu sabra da itibar edilmez. Dua ve namaz gibi ibadetleri de ihtiva eden sabra itibar edilir.

Hangi Dostluğa ve Arkadaşlığa İtibar Edilmez?

İbrahimvarî olmayan dostluk, dostluk değildir, ona itibar edilmez. Dostluk, eğer Allah sevgisine dayanmıyorsa ve nübüvvetle ve sonuçlanmıyorsa, ona itibar edilmez. Tecrübe edilmeden yapılan arkadaşlığa itibar edilmez. Çünkü sonunda karşına neyin çıkacağını bilemezsin. Sadece fikriyle sana arkadaşlık edene güvenme ve ona itibar etme. En kritik anda veya çıkarı söz konusu olduğunda o seninle bağlarını hemen kesecektir. Aklı, vicdanı, merhameti ve cömertliği ile veya senin zatınla sana arkadaşlık edene itibar et. Senden istifade ettiği şeyden dolayı seninle arkadaşlık edene itibar etme. Çünkü bu arkadaşlık, senden umduğu şeyi elde ettikten sonra biter. Allah için arkadaşlık ettiğinin belirtisi, sana nasihat etmesi, hakkı kabul etmesi ve muhtaç olduğunda sana şartsız yardım etmesidir.

Gelecek yazımızda kaldığımız yerden devam edelim inşallah.

Yorumlar (0)
11°
hafif yağmur
Günün Anketi Tümü
Whatsapp Sözleşmesi'ni kabul ettiniz mi?
Whatsapp Sözleşmesi'ni kabul ettiniz mi?
Namaz Vakti 24 Ocak 2021
İmsak 06:46
Güneş 08:15
Öğle 13:21
İkindi 15:54
Akşam 18:18
Yatsı 19:41
Günün Karikatürü Tümü
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 19 41
2. Fenerbahçe 19 39
3. Galatasaray 19 36
4. Gaziantep FK 19 34
5. Trabzonspor 20 33
6. Alanyaspor 19 31
7. Hatayspor 19 31
8. Karagümrük 19 27
9. Malatyaspor 19 27
10. Göztepe 19 25
11. Antalyaspor 19 25
12. Rizespor 20 25
13. Sivasspor 19 24
14. Başakşehir 20 24
15. Konyaspor 19 22
16. Kasımpaşa 19 22
17. Kayserispor 19 19
18. Gençlerbirliği 20 19
19. Ankaragücü 19 18
20. Erzurumspor 20 17
21. Denizlispor 19 14
Takımlar O P
1. Giresunspor 17 35
2. İstanbulspor 17 34
3. Samsunspor 17 33
4. Altay 17 32
5. Adana Demirspor 18 31
6. Bursaspor 18 30
7. Tuzlaspor 17 30
8. Ankara Keçiörengücü 17 28
9. Altınordu 17 28
10. Bandırmaspor 18 27
11. Adanaspor 17 21
12. Ümraniye 18 20
13. Boluspor 17 19
14. Menemen Belediyespor 17 16
15. Balıkesirspor 17 16
16. Akhisar Bld.Spor 17 13
17. Ankaraspor 18 10
18. Eskişehirspor 18 4
Takımlar O P
1. M. United 19 40
2. Man City 18 38
3. Leicester City 19 38
4. Liverpool 19 34
5. Tottenham 18 33
6. Everton 17 32
7. West Ham 19 32
8. Aston Villa 17 29
9. Chelsea 19 29
10. Southampton 18 29
11. Arsenal 19 27
12. Leeds United 18 23
13. Crystal Palace 19 23
14. Wolverhampton 19 22
15. Burnley 18 19
16. Newcastle 19 19
17. Brighton 19 17
18. Fulham 18 12
19. West Bromwich 19 11
20. Sheffield United 19 5
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 17 44
2. Real Madrid 19 40
3. Sevilla 19 36
4. Barcelona 18 34
5. Villarreal 20 34
6. Real Sociedad 20 31
7. Granada 19 28
8. Real Betis 20 27
9. Cádiz 20 24
10. Levante 19 23
11. Getafe 18 23
12. Celta de Vigo 19 23
13. Athletic Bilbao 18 21
14. Valencia 19 20
15. Real Valladolid 20 20
16. Eibar 19 19
17. Deportivo Alaves 20 18
18. Elche 17 17
19. Osasuna 19 16
20. Huesca 20 13