Son dönemde basına yansıyan ve gurbetçilerin mağduriyet yaşadığı olaylarda, yabancı plakalı araçların Türkiye'de yetkisi olmayan üçüncü şahıslara kullandırıldığı gümrük ekiplerince tespit edildi. "Bir turluk verdim", "Kardeşim acil işini halletti" şeklindeki savunmalar ise cezayı engellemeye yetmiyor.
Ticaret Bakanlığı'nın genelgesinde yer alan hatırlatmaya göre; izin hak sahibi dışında bir kişinin taşıtı kullanması halinde, hem taşıtı kullanan hem de kullandıran hakkında ayrı ayrı olmak üzere, 4458 sayılı Gümrük Kanununun 238 inci maddesi uyarınca işlem yapılıyor. Bu kapsamda, taşıtın gümrük vergileri tutarının 1/4'ü (dörtte biri) oranında çok ağır para cezaları kesiliyor ve araca 7 gün süre verilerek yurt dışı edilmesi isteniyor. Euro kurunun yüksekliği göz önüne alındığında bu cezalar binlerce euroyu buluyor.
Bakanlıktan Resmi Açıklama: Yabancı Plakalı Aracı Türkiye'de Kimler Kullanabilir?
Yaşanan cezai işlemlerin ardından Ticaret Bakanlığı Gümrükler Genel Müdürlüğü, 08/07/2026 tarihli ve E-72093537-225-00124003748 sayılı resmi yazısıyla yabancı plakalı araçların kullanım esaslarını yeniden hatırlattı. Mevzuata göre istisnalar ve kurallar şu şekilde listelendi:
Eş ve Birinci Derece Yakınlar (İzin Sahibi Türkiye'de Olmasa Bile):
Kişisel kullanıma mahsus yabancı plakalı taşıtlar; izin hak sahibinin Türkiye'de bulunması şartıyla, onun ikamet yeri Türkiye Gümrük Bölgesi dışında bulunan eşi, üstsoyu (anne, baba, dede, nene vb.) ve altsoyu (çocukları, torunları vb.) tarafından izin hak sahibi araçta olmasa dahi kullanılabilir.
Üçüncü Şahıslar (Sadece İzin Sahibi Taşıttayken):
Turistik kolaylıklar kapsamında getirilen yabancı plakalı taşıtlar, seyahat süresince üçüncü şahıslar (akraba olmayanlar veya uzak akrabalar) tarafından ancak ve ancak izin verilen kişinin (araç sahibinin) taşıtta bizzat bulunması koşuluyla kullanılabilir.
Acil Durum İstisnası:
Çok istisnai olarak, acil bir durumun varlığı halinde ve bu durum süresince, araç sahibinin de taşıtta bulunması şartıyla Türkiye'de yerleşik (gurbetçi olmayan) bir kişi tarafından aracın kullanılmasına müeyyide uygulanmaz.
Gurbetçiler Sınır Kapılarında Sürprizle Karşılaşmamak İçin Ne Yapmalı?
Yetkililer, tatil sezonunun yoğun olduğu bu dönemde gurbetçilerin büyük paralar ödemek zorunda kalmamaları ve araçlarına el konulmaması için gümrük kurallarına harfiyen uymalarını tavsiye ediyor. Eğer aracınızı sürecek kişi eşiniz veya çocuğunuz değilse, direksiyon başında mutlaka gümrük belgelerinde adı geçen hak sahibinin oturması veya araçta yolcu olarak bulunması yasal bir zorunluluktur. Aksi takdirde, gümrük muhafaza ekiplerinin yol kontrollerinde binlerce euroluk cezalar kaçınılmaz hale geliyor.