banner5

banner29

Anadolu Selçuklu Devleti'nin Kısa Özeti | Anadolu Selçuklu Devleti'nin Kurucusu Kimdir?

Anadolu (Türkiye) Selçuklu Devleti nasıl, hangi olaydan sonra kuruldu? Anadolu (Türkiye) Selçuklu Devleti nasıl büyüdü? Bu dönemde hangi savaşlar yapıldı? İşte Anadolu (Türkiye) Selçuklu Devleti kuruluş döneminin kısa özeti...

Tarih 09.10.2020, 20:11 10.10.2020, 22:36
Anadolu Selçuklu Devleti'nin Kısa Özeti | Anadolu Selçuklu Devleti'nin Kurucusu Kimdir?

 Anadolu'nun fethinin ardından Büyük Selçuklu Devleti'ne bağlı olarak kurulan Anadolu Selçuklu Devleti, Bizanslıların zayıf halinden faydalanarak çok geniş bir bölgeye hükmetti. Özellikle haçlılar savaşları ve Bizanslılar ile yapılan savaşlar Anadolu Selçuklu Devleti döneminde gerçekleşti. Sonuç olarak alınan önemli zaferler Türklerin Anadolu'da kesin olarak Egemen hale gelmesine fırsat verdi.

 Anadolu Selçuklu Devleti Kuruluşu

 Anadolu Selçuklu Devleti Anadolu'nun fethi ile beraber Süleyman şah liderliğinde kısa sürede kuruldu. 1077 yılında kurulan Devlet, kısa zaman içerisinde Anadolu'nun bütününe hakim olmayı başardı. 1308 yılı olan yıkılışına kadar çok önemli başarılara imza atan Anadolu Selçuklu Devleti hükümdarları, Türklerin Anadolu’da kalıcı hale gelmesini sağlayan en önemli tarihi kişilerdir.

 Anadolu Selçuklu Devleti Kurucusu

 Anadolu Selçuklu Devleti'nin kurucusu Kutalmışoğlu Süleyman Şah’tır. Melikşah tarafından Anadolu'nun fethi için görevlendirilmiş olan Süleyman Şah, kısa zaman içerisinde İznik’e kadar ilerleyerek Anadolu'nun tamamını egemenlik altına aldı. Böylece 1077 yılında Anadolu Selçuklu Devleti'ni kurdu. Bu dönem içerisinde karmaşık olan Bizans'ın içişlerine karışarak, Taht kavgalarında kendi politikasına uygun kişilere destek verdi. Bu doğrultuda daha da güçlenerek Anadolu'nun yanı sıra doğuda Suriye ve çek pek çok bölgeye hakim oldu.

 Anadolu Selçuklu Devleti Hükümdarları

 Kuruluşundan yıkılışına kadar Anadolu Selçuklu Devleti hükümdarları farklı zamanlarda ülkeyi yönetti. Aynı zamanda önemli zaferler elde eden hükümdarlar, Devletin başkentlerini farklı bölgelere taşıdı. Bu doğrultuda 1077 yılı ile beraber 1308 yılları arasında adını tarihe altın harflerle kazımış pek çok önemli hükümdar bulunmaktadır.

 - Kutalmışoğlu Süleymanoğlu Şah (1077-1086)

 - 1. Kılıçaslan (1092-1107)

 - Sultan 1. Mesud (1116-1155)

 - Sultan 2. Kılıçarslan (1155-1192)

 - I. Gıyaseddin Keyhüsrev (1192-1211)

 - I. İzzettin keykavus (1211-1220)

 - I. Alaaddin Keykubat (1220-1237)

 - II. Gıyaseddin Keyhüsrev (1237-1246)

 Bu önemli hükümdarlar altında dünya tarihine geçen Anadolu Selçuklu Devleti, oldukça önemli başarılar ile beraber bundan sonraki Anadolu Türk devletleri için önemli bir temel oluşturdu.

 Anadolu Selçuklu Devleti Sınırları

 1071 Malazgirt Zaferi ile beraber Anadolu'ya giriş yapan Türkler daha sonra 1077 yılında Anadolu Selçuklu Devleti'ni Kutalmışoğlu Süleyman Şah liderliğinde kurdu. Bu doğrultuda tüm Anadolu'ya hükmeden Anadolu Selçuklu Devleti, aynı zamanda Suriye ve İran ile Irak bölgelerini kadar da sınırlarını genişletti. Ancak zaman içerisinde farklı devletlerin ortaya çıkması ile değişik tarihlerde sınırları azaldı.

 Anadolu Selçuklu Devleti Yıkılışı

  1. Gıyaseddin Keyhüsrev’dan sonra Anadolu Selçuklu Devleti ciddi oranda sallanmaya başlamıştı. Özellikle bundan sonraki hükümdarlar komutanlar ve beylerin elinde birer oyuncak haline gelmişti. 1256 yılında Moğollar ile yapılan savaşın neticesinde Anadolu Selçuklu Devleti ikiye ayrıldı. Burada sınır Kızılırmak oldu. Daha sonra Anadolu'da ve Mısır bölgesinde bulunan Türk devletleri Moğolların zulmüne karşı ayaklandı. Fakat Anadolu'dan yardım göremedikleri için Moğollara karşı zafer kazanamadılar. Bu girişimlerin ardından Anadolu'daki Türkmen beylikleri yavaş yavaş egemenliklerini kazandılar ve Anadolu Selçuklu Devleti Böylece yıkılmış oldu.

Ticareti geliştirmek için:

  1. Suğdak, Sinop, Samsun, Alaiye(Alanya) ve Antalya alındı.
  2. Sigortacılık faaliyeti başladı.
  3. Kervansaraylar yapıldı.
  4. Kıbrıslı Rumlar ve Venedik Devleti ile ticari antlaşmalar imzalandı.
  5. Vergiler düşürülmüştür.

NOT 1: Kayseri ve Sivas(İstasyon merkez) ticareti gelişti.
NOT 2: Alaiye, Konya örnek alınarak yapılmıştır.
NOT 3: Türkiye’de denizciliğin öncüsü oldular.

Kayseri’de Milletler arası fuar olan Yabanlu Pazarı kurulmuştur.

Alanya’da gayrimüslimler ticaret yaparken, Müslümanlar ise Sivas’ta ticaret yapmışlardır.

# 1230 yılında Harzemşahlar ile Yassıçimen Savaşı yapılmıştır. Anadolu Selçuklu Devleti bu savaşı kazandı.

# 1240 yılında çıkan Baba İshak isyanı 2 senede bastırılabilmiştir. Türk tarihinde çıkan il dini nitelikli isyandır. # 1243 yılında İlhanlılar ile yapılan Kösedağ Savaşını Anadolu Selçuklu Devleti kaybetmiştir. Kösedağ Savaşının sonuçları:

  1. Anadolu Türk siyasi birliği bozuldu.
  2. Anadolu Selçuklu Devleti İlhanlılara bağlı hale geldi.
  3. Anadolu’daki Türk nüfusu arttı.
  4. Anadolu tahrip edildi.

Mina: Yabancı Hristiyanların Antalya’da yaşadığı yerlere verilen isimdir.

Kösedağ Savaşından sonra kurulan ikinci Türk devletleri:

1- Osmanoğulları: Söğüt ve Domaniç’te kuruldu.
2- Karamanoğulları: Karaman ve Konya’da kuruldu. Kendilerini Anadolu Selçuklu Devletinin varisi olarak gördüler. Türkçe resmi dildir.
3- Karesioğulları: Balıkesir ve Çanakkale’de kuruldu. Osmanlıya katılan ilk devlet.
4- Dulkadiroğulları: Maraş’da kurulmuştur. Osmanlıya katılan son devlet.
5- Hamitoğulları: Isparta ve Antalya’da kurulmuştur. Osmanlı’ya para yolu ile katılmıştır.
6- Germiyanoğulları: Kütahya’da kurulmuştur. Osmanlı’ya çeyiz yoluyla katılmıştır.
7- Aydınoğulları: Aydın’da kurulmuştur. 1348’de Venedik’e Türk tarihinde ilk kez kapitülasyon verdi.
8- Menteşeoğulları: Muğla’da kurulmuştur. Güneybatı Anadoluyu Türkleştirdi. Rodosu bir müddet elinde tuttu.
9- Candaroğulları: Sinop, Samsun ve Kastamonu’da kurulmuştur.
10- Kadı Eretna: Sivas’ta kurulmuştur.
11- Saruhanoğulları: Manisa’da kurulmuştur.

ANADOLU SELÇUKLU DEVLETİ KÜLTÜR VE MEDENİYETİ

A) Devlet Yönetimi

Kullanılan sembollerde Büyük Selçuklu Devletinden bir farkı yoktur. Unvanlarda ise Farsça Keykavus, Keyhüsrev ve Keykubat kullanmışlardır.

  • Divan-ı Ala: Büyük divandır. Divan-ı Saltanat ile aynıdır.
  • Divan-ı Pervane: İkta topraklarını dağıtan kişidir. İlk ikta Tokat’ta dağıtılmıştır. Başında bulunan kişiye “Pervaneci” denir. Osmanlı’da ise Nişancı’dır.
  • Divan-ı Berid: Posta teşkilatı.
  • Meliküs Sevahil: Deniz Kuvvetleri Komutanı Osmanlıda “Kaptanı Derya” dır.
  • Şurta: Jandarma.

B) İlim İnsanları

  • Hazreti Mevlana: Kebir ve Mesnevi kitapları vardır.
  • Hacı Bektaşi Veli: Makalat.
  • Yunus Emre: Risalettini Nushiyye
  • Aşık Paşa: Garipname.
  • Muhyiddin (İbnül) Arabi: Yavuz Sultan Selim mezarını bulup türbe yaptırmıştır.
  • Hacı Paşa: Anadolu’nun İbn-i Sinasıdır.
  • Ravendi: Selçuklu tarihi kitabını yazdı 1. Giyaseddine sunmuştur.
  • Gülşehri: Mantık’ur Tayir(Kuşların dili) adlı eseri yazmıştır.

C) Ekonomi

Ahilik Teşkilatı

  • Ahi Evran tarafından kurulmuştur.
  • Ahiliğin amacı ve felsefesi Ahi Evran’ın “Letaif-i Hikmet” kitabında öğrenilir.
  • Gayrimüslimler giremez.
  • Gild ve Hansa teşkilatlarına Müslümanlar alınmadı.
  • Esnafların başında olanlara “Şeyh veya Pir” adı verilir.
  • Esnaflar Ahitname’ye uymak zorundalar.
  • İhtiyaca göre mal üretimi yapılır.
  • Mesleki eğitim verilir. İcazetname adlı diploma verilir.
  • Esnaflar arasında dayanışmayı arttırın.
  • Orta sandıkta para toplanır ve yeni dükkan açanlara verilir.
  • Gerektiğinde Cihata katılır.

Fatma Bacı

  • Anadolu kadınların (Bacıyan-ı Rum)
  • Aşınıza, eşinize ve işine dikkat et.

D) Mimari ve Sanat

Dilmaçoğulları

  • Bitlis Ulu Cami

Danişmentliler

  • Kayseri Ulu Cami
  • Çukur Medrese
  • Yağıbasan Medresesi

Saltuklular

  • Mama Hatun Türbesi
  • Tepsi Minare
  • Üç Kümbetler
  • Kale Cami

Mangücekliler

  • Divriği Ulu Cami

Artuklular

  • Semanın Medresesi
  • Hatuniye Medresesi
  • Necmettin Külliyesi
  • Malabadi Köprüsü
  • Hasankeyf
  • Koçhisar Ulu Cami
  • Hüsreviye Medresesi

Anadolu Selçuklu Devleti

  • Akköprü(Ankara)
  • Arslanhane Cami(Ankara)
  • Humad Hatun Türbesi(Kayseri)
  • Koca Hasan Medresesi(Kayseri)
  • Gevher Nesibe Darişşifası(Kayseri)
  • Pervane Hamamı(Tokat)
  • Çifte Minareli Medrese(Erzurum)
  • Gök Medrese(Sivas)
  • İnce Minare Cami(Konya)
  • Alaaddin Cami(Konya)
  • Taş Mescit(Konya)
  • Kubadabat Sarayı(Konya)
  • Karatay Medresesi(Konya)
  • Kurulan ilk Han: Alay Han
  • Kurulan İlk Cami: Alaaddin Cami
  • Kurulan İlk Medrese: Koca Hasan Medresesi
  • Kurulan İlk Hastane: Gevher Nesibe Darüşşifası
Yorumlar (0)
18
parçalı bulutlu
Günün Anketi Tümü
Pierre Loti Tepesi'nin adı değişmeli mi?
Pierre Loti Tepesi'nin adı değişmeli mi?
Namaz Vakti 30 Ekim 2020
İmsak 06:00
Güneş 07:26
Öğle 12:53
İkindi 15:42
Akşam 18:10
Yatsı 19:30
Günün Karikatürü Tümü
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Alanyaspor 6 16
2. Fenerbahçe 6 14
3. Galatasaray 6 10
4. Karagümrük 6 8
5. Çaykur Rizespor 6 8
6. Kasımpaşa 6 8
7. Antalyaspor 6 8
8. Malatyaspor 6 8
9. Göztepe 6 7
10. Erzurumspor 5 7
11. Başakşehir 6 7
12. Beşiktaş 5 7
13. Gaziantep FK 6 7
14. Sivasspor 5 7
15. Hatayspor 4 7
16. Konyaspor 5 6
17. Kayserispor 5 6
18. Trabzonspor 6 5
19. Denizlispor 6 5
20. Gençlerbirliği 5 4
21. Ankaragücü 4 1
Takımlar O P
1. Tuzlaspor 7 17
2. İstanbulspor 7 16
3. Adana Demirspor 7 14
4. Samsunspor 7 14
5. Ankara Keçiörengücü 7 13
6. Altınordu 7 13
7. Giresunspor 6 11
8. Altay 6 10
9. Balıkesirspor 7 10
10. Adanaspor 7 9
11. Akhisar Bld.Spor 7 9
12. Bursaspor 7 7
13. Menemen Belediyespor 7 6
14. Bandırmaspor 7 5
15. Ümraniye 7 5
16. Ankaraspor 7 4
17. Boluspor 7 3
18. Eskişehirspor 7 3
Takımlar O P
1. Everton 6 13
2. Liverpool 6 13
3. Aston Villa 5 12
4. Leicester City 6 12
5. Tottenham 6 11
6. Leeds United 6 10
7. Southampton 6 10
8. Crystal Palace 6 10
9. Wolverhampton 6 10
10. Chelsea 6 9
11. Arsenal 6 9
12. West Ham 6 8
13. Man City 5 8
14. Newcastle 6 8
15. M. United 5 7
16. Brighton 6 5
17. West Bromwich 6 3
18. Burnley 5 1
19. Sheffield United 6 1
20. Fulham 6 1
Takımlar O P
1. Real Sociedad 7 14
2. Real Madrid 6 13
3. Granada 6 13
4. Villarreal 7 12
5. Atletico Madrid 5 11
6. Cádiz 7 11
7. Osasuna 6 10
8. Elche 5 10
9. Getafe 6 10
10. Real Betis 7 9
11. Eibar 7 8
12. Barcelona 5 7
13. Sevilla 5 7
14. Valencia 7 7
15. Deportivo Alaves 7 7
16. Athletic Bilbao 6 6
17. Celta de Vigo 7 6
18. Huesca 7 5
19. Levante 6 4
20. Real Valladolid 7 3