banner5

banner29

Kelteminar Kültürü nedir?

Milattan önce ortaya çıkan Türk kültürü "Kelteminar kültürü" nedir?

Tarih 23.02.2020, 17:15 23.02.2020, 18:08
Kelteminar Kültürü nedir?

Kelteminar Kültürü (MÖ 3000)
Orta Asya'da yerleşik yaşamın görüldüğü kültür merkezi olarak bilinmektedir. Aral Gölü'ne dökülen Amuderya deltası çevresinde yaşamını balıkçılık ve avcılıkla sürdüren insanların yaşadığı bir Orta Asya kültürüdür. Bu bölge insanı yerleşik bir hayat tarzını tercih etmiştir.
Kelteminar kültürü, ismini yörenin adından almıştır.Domuz yetiştiriciliği ve tüketimi görülen tek kültür çevresi Kelteminar kültürüdür. Anav kültürü ile ilişiği oldukça önemlidir. Bölgede yerleşik hayat izleri görülmesi bakımından Anav Kültürünün devamı niteliğinde değerlendirilir. Üç temel alt grubu içinde barındırır Bunlar:

Akça grubu :Derya Irmağı boyunca;

Tuzkan grubu :Zerefşan ırmağı boyunca

Uzboyan grubu: Karakum Çölündeki eski ırmak yatakları boyunca görülürler.

Kültürün keşfi:

Kültür ilk olarak 1939 yılında S.P. Tolstoy önderliğinde Sovyetler Birliği tarafından Harezm civarında keşfedilmiş ve kültüre keşfedildiği bölgenin ismi verilmiştir. Kazısı yapılan ilk merkez ise Djanbas yerleşimidir.

Erken yerleşimlerde sivri dipli çömlekler kullanılırken geç dönemde yuvarlak dipli çömlekler ortaya çıkmıştır. Yarı küresel çömlekler ve sığ yayvan çanaklar en tipik kap formlarıdır. Bezemeler bir çubuk ile yiv ve çentikler şeklinde yapılmış dalgalar ve noktalardan oluşmaktadır. Sarı aşı boyası ile yapılmış motifler de mevcuttur. Bölgede gerçekleştirilen arkeolojik kazılarda geniş ağızlı, düz tabanlı, kulpsuz ince çizgili ve desenli çömleklere de ulaşılmıştır.Janbaskal’da büyük yuvarlak bir ev bulunmuştur. Evin merkezinde bir ocak yer alır. Çatı ahşap ve çalı çırpıyla örtülmüştür. Zerefşan ırmağı kenarındaki Darbazıkır yerleşiminde ise köşeli mimariye geçildiği görülür. Dörtgen planlı yapılmış evin içinde ocak bulunmaz. Ocaklar evin bahçesine yapılmıştır.

Bilim insanları Kelteminar kültürünün Pit–Comb Ware kültürüne akraba olduğunu düşünmekte ve bir erken Fin-Ugor kavmi olarak sınıflandırmaktalardır. Ancak daha yeni araştırmalar kültürün Hint Avrupa dil ailesi ve Fin-Ugor dilleri dışında bulunanan şu an soyu tükenmiş bir yalıtık dil konuşmuş olabileceklerini ortaya koymuştur.Son yıllardaki araştırmalar Kelteminar kültürünün en batıda Altay Dağlarına kadar yayıldığını gösteren önemli sonuçlar doğurmuştur.

Altaylarda Kelteminar tipi ok uçlarının ele geçtiği merkezler: Titkesken, Krivoye ve Gulbisçe’dir.Yüksek kaliteli çakmak taşından tek kanatlı şekilde yapılan ok uçları uzun saplara sahiptir. Dış bükey kenarları boyunca pulcuk düzeltiler ile işlendikleri görülmektedir. Bazı ok uçlarının geometrik mikrolitler üzerine yapıldığı anlaşılmaktadır.

Beslenme Kültürü

Bu çevrede insanlar yerleşik bir hayat tarzı benimsemişlerdir.Balık ağı ağırlıkları, olta kancaları ve zıpkınlar balıkçı bir ekonominin var olduğunu gösterir. Alageyik, karaca, at, eşek ve domuz gibi hayvanlar da tüketilmiştir. Koyun ve sığır Kelteminar kültüründe yoktur ancak son dönemlerine doğru dışarıdan alınmıştır. Bu kültürün mensuplarının balıkçılık ve hayvancılıkla geçimlerini sağladıkları anlaşılmaktadır.

Tazabagyab kültürü ilerleyen zamanlarda Kelteminar kültürünün yerine geçmiştir.

Yorumlar (0)
6
hafif yağmur
Günün Anketi Tümü
ABD seçimlerinde sizce hile var mı?
ABD seçimlerinde sizce hile var mı?
Namaz Vakti 01 Aralık 2020
İmsak 06:32
Güneş 08:03
Öğle 12:58
İkindi 15:22
Akşam 17:44
Yatsı 19:09
Günün Karikatürü Tümü
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Alanyaspor 9 23
2. Galatasaray 10 20
3. Fenerbahçe 10 20
4. Beşiktaş 9 16
5. Kasımpaşa 10 15
6. Gaziantep FK 10 15
7. Karagümrük 10 14
8. Göztepe 9 14
9. Başakşehir 10 14
10. Konyaspor 9 12
11. Rizespor 9 12
12. Malatyaspor 9 12
13. Hatayspor 7 12
14. Trabzonspor 10 12
15. Antalyaspor 10 10
16. Sivasspor 9 9
17. Erzurumspor 9 9
18. Kayserispor 9 8
19. Denizlispor 9 6
20. Gençlerbirliği 9 5
21. Ankaragücü 8 2
Takımlar O P
1. Altınordu 11 23
2. Ankara Keçiörengücü 11 21
3. Samsunspor 11 20
4. Adana Demirspor 10 18
5. İstanbulspor 10 18
6. Tuzlaspor 10 18
7. Altay 9 16
8. Giresunspor 10 16
9. Bursaspor 11 14
10. Balıkesirspor 11 14
11. Akhisar Bld.Spor 11 13
12. Adanaspor 9 12
13. Bandırmaspor 11 11
14. Ümraniye 11 10
15. Menemen Belediyespor 9 9
16. Ankaraspor 10 8
17. Boluspor 10 7
18. Eskişehirspor 11 1
Takımlar O P
1. Tottenham 10 21
2. Liverpool 10 21
3. Chelsea 10 19
4. Leicester City 10 18
5. Southampton 10 17
6. Wolverhampton 10 17
7. Everton 10 16
8. M. United 9 16
9. Aston Villa 8 15
10. Man City 9 15
11. West Ham 9 14
12. Leeds United 10 14
13. Newcastle 10 14
14. Arsenal 10 13
15. Crystal Palace 10 13
16. Brighton 10 10
17. Fulham 10 7
18. West Bromwich 10 6
19. Burnley 9 5
20. Sheffield United 10 1
Takımlar O P
1. Real Sociedad 11 24
2. Atletico Madrid 9 23
3. Villarreal 11 20
4. Real Madrid 10 17
5. Sevilla 9 16
6. Cádiz 11 15
7. Barcelona 9 14
8. Granada 10 14
9. Athletic Bilbao 10 13
10. Elche 9 13
11. Getafe 10 13
12. Deportivo Alaves 11 13
13. Valencia 11 12
14. Real Betis 10 12
15. Osasuna 10 11
16. Eibar 10 10
17. Real Valladolid 11 10
18. Celta de Vigo 11 10
19. Levante 10 8
20. Huesca 11 7