Haberde Ankara'nın Mogadişu’daki varlığını savaş uçakları ve helikopterlerle güçlendirerek El Şebab’ın ilerleyişini durdurmayı ve Afrika Boynuzu’nda artan jeopolitik gerilimler eşliğinde enerji ile teknoloji yatırımlarını güvence altına almayı hedeflediğini yazdı. Türkiye ayrıca Mogadişu yakınlarında Türkiye’ye ait bir füze ve uzay roketi test sahası inşa edilmesine yönelik bir proje de yönetiyor.
Bloomberg, bu hamlenin Afrika ülkesinin enerji ve uzay sektörlerine yönelik yeni Türk yatırımlarıyla eş zamanlı ilerlediğini ve Ankara’nın güvenlik riskleriyle şekillenen bölgesel ortamda konumunu pekiştirdiğini bildirdi. Bloomberg’e konuşan ve konuşlandırmaya yakın kaynaklara göre, Somali’nin başkenti Mogadişu’ya çarşamba günü üç F-16 savaş uçağı ulaştı. Bu gelişme daha önce Middle East Eye tarafından da gündeme getirilmişti.
Türkiye’nin Mogadişu’daki güçlendirilmiş varlığı; daha önce Amerika Birleşik Devletleri ile ortak operasyonlarda El Şebab’a karşı kullanılan taarruz helikopterleri ve insansız hava araçlarını da kapsıyor. Bloomberg’in aktardığına göre bu adım, El Şebab üzerindeki baskıyı artırma hedefinin bir parçası. El Kaide bağlantılı olan El Şebab, yaklaşık yirmi yıldır Somali’de faaliyet gösteriyor ve merkezi hükümete karşı süregelen şiddet kampanyasından sorumlu tutuluyor.
Resmî açıklama yok, askeri yapı değişti
Türkiye Milli Savunma Bakanlığı bu iddiaya ilişkin herhangi bir açıklama yapmadı, Somali Savunma Bakanı Ahmed Moalim Fiqi de yorum yapmadı. Son aylarda Türk-Amerikan ortak operasyonları, El Şebab’ın hem toprak hâkimiyeti hem de lojistik kapasitesini zayıflatmayı hedefledi.
Bu hafta Somali hükümeti, militanlara karşı mücadeleyi hızlandırmak amacıyla Genelkurmay Başkanı’nı değiştirme kararı aldı. İbrahim Mohamed Mohamud, görevden alınan Odowaa Yusuf Rageh’in yerine atandı ve görevine derhal başladı. Devlet medyasına konuşan Somali yetkilileri, yeni liderliğin ordunun El Şebab’ın kontrolündeki bölgeleri geri alma çabalarını güçlendireceği beklentisini dile getirdi.
2017’den bu yana en büyük Türk üssü
Türkiye, 2017’den bu yana Mogadişu’da bulunan ve ülke dışındaki en büyük Türk askeri üssü olan tesis aracılığıyla Somali askerlerinin eğitiminde aktif rol oynuyor.
Ankara ile Somali hükümeti arasındaki ilişki son on yılda askeri, enerji ve altyapı alanlarına yayılarak derinleşti. Bloomberg, öne çıkan girişimlerden birinin Somali açıklarında petrol çıkarılmasına yönelik planlar olduğunu ve Türkiye’nin bunu kamuoyuna duyurarak Afrika Boynuzu’ndaki stratejik ilgisini pekiştirdiğini aktardı.
Somali'nin BAE'yle ilişkilerinin kopuşu ve Somaliland meselesi
Somali, kısa süre önce Birleşik Arap Emirlikleri ile güvenlik ve liman yönetimine ilişkin anlaşmaları sonlandırdı. BAE’nin ayrılıkçı Somaliland ile ilişkilerini derinleştirmesi bu kopuşta etkili oldu. Bloomberg’e göre bu durum; Suudi Arabistan, Türkiye ve Mısır gibi bazı müttefiklerde rahatsızlık yarattı ve bölgedeki ittifaklar ile nüfuz paylaşımı yakından izleniyor.
Habere göre Türkiye’nin stratejisi; enerji ve teknoloji gibi kritik sektörlerdeki yatırımları korumak, isyancı aktörlerin ve dış rakiplerin ilerleyişini sınırlamak ve Somali’deki güvenlik pozisyonlarını güçlendirmek üzerine kurulu. Askeri altyapının kalıcılaşması ve doğal kaynakların çıkarılmasına yönelik hamleler, Ankara’nın Doğu Afrika’daki değişen jeopolitik dengeler bağlamında Somali hükümetine olan bağlılığını pekiştiriyor.
Türkiye’nin askeri desteğinin yoğunlaşması, Afrika Boynuzu’nda deniz güvenliği, ticaret, enerji ve teknoloji çıkarlarının kesiştiği bir dönemde, uluslararası aktörlerin bölgedeki varlıklarını artırma eğilimiyle de örtüşüyor. Bloomberg ayrıca, El Şebab’a karşı ABD ile yürütülen iş birliğinin, Ankara–Washington güvenlik ortaklığında yeni bir sayfa açtığını ve bunun Somali’nin istikrarı açısından sonuçlar doğurabileceğini vurguladı.