banner5

banner29

Domuzdan insülin olur mu?

Eczacı yazar Ali Murat Duman "Domuzdan insülin olur mu?" başlıklı yazısında insülin ilaçlarının içeriğiyle alakalı ilacın tarihi geçmişini de ele alarak dikkat çekken bilgiler verdi.

Gündem 24.02.2020, 12:40
Domuzdan insülin olur mu?

İşte Duman'ın o yazısı:

Sık sık gündeme gelir.

Domuz kaynaklı gıda ve ilaçlar ile ilgili müslümanların haklı olarak duyarlılıkları var.

Yüce dinimizde  "haram" kavramı ile ifade edilen maddelerle tedavi olmayınız yönünde  telkinler bulunurken, yaşamak için, başka çare yoksa haram maddelerden  gerektiği kadar kullanılabileceği de belirtilmiş.

 İşin bu tarafını ilahiyatçılara bırakarak biz teknik açıdan İnsülin ve ilaçları biraz irdeleyelim.

İnsülin  ilk bulunduğu 1921 yılında sadece hayvanlardan elde edilebiliyordu. Sığır ve domuz başlıca insülin kaynağı idi. Zamanla  semisenteteik, biyosenteteik ve tam senteteik olarak üretilmeye başlandı. Günümüzde Rekombinant DNA teknolojisi ile üretilen sentetik İnsülin ilaçlarında hayvansal hiçbir katkı yoktur. Dolayısı ile bu tür insülinlerde domuz katkısı olma ihtimali de ortadan kalkmıştır.

Bunun daha teknik kısmını, daha merak eden okuyucularımız için biraz daha açmak istiyorum.

İnsülin insanda nasıl üretiliyor? İnsülin önce  preproinsülin şeklinde tek zincirli bir polipeptit öncül molekül olarak sentezlenir. 108 aminoasid içeren bu polipeptit, önce endoplazmik retikuluma sonra golgi cihazına geçip, oradan da "non-coated secretory vesicle, yani kaplanmış salgılayıcı veziküller" olarak pankreasın beta hücrelerinde depolanır. Kandaki  şeker (glukoz) oranı arttığında, ya da diğer başka sinyaller geldiğinde bu veziküller hücre zarıyla füzyon yaparak, ekzositoz yolu ile hücre dışına yani kana geçerler. Biz buna  pankreastan insülin salgılanması diyoruz.

Proinsülin, aktif insülin ve 34 amino asitlik bağlantı C peptidini oluşturmak için proteaz enzimlerince işlenir. Aktif İnsülinin yapısı disülfat bağları ile bağlı iki polipeptit zincirinden oluşur. A zinciri 21 aminoasitken daha geniş olan B zinciri 30 aminoasit uzunluğundadır.

Aminoasit dizilerinde farklılıklar olmasına karşın, çeşitli türlerin ürettiği insülinler bu basit yapıya sahiptir.

Domuz insülini (5777Da) insan insülininden (5807Da) yalnızca bir, sığır insülininden ise (5733Da) üç aminoasid farklıdır.

Bir çok türün arasında insülin bu kadar benzerlik göstermesine rağmen, proinsülin oldukça farklıdır. Bu nedenle tedavi amaçlı kullanılan ve hayvanlardan elde edilen insülin preparatlarındaki  proinsülin farklılığından  dolayı insanlarda allerji ve bağışıklık sistemlerinde dirençler oluşmaktadır.

Yazımızın başında belirttiğimiz  şekliyle, hayvandan elde edilen  insülin bu nedenlerle  insan bünyesinde alerjik reaksiyonlar oluşturabilmekte, uzun süreli ve genellikle hayat boyu tedavi gerektiren  diabet tedavisi için sürdürülemez bir hal almaktadır.

Bu sakıncaları gidermek için  önceleri, domuz insülinini insan insülini haline çevrimek için bir takım enzimatik ve kimyasal yöntemler kullanıldı ise de, bu yöntemler çok pahalı ve verimli olmadığı için bırakıldı.

Şimdi ise  Rekombinant  DNA teknolojisi  dediğimiz yöntemle  insana hiçbir yan etki yapmayan insan insülini üretilmektedir. Piyasadaki ilaçlar işte artık bu formdadırlar. Bunun  temel mantığı şöyle işlemektedir;  proteinin sentezini kodlayan gen, ait olduğu hücre genomundan veya kromozomundan özel yöntemlerle kesilip çıkarılır. Sonra onu taşıyan bir vektör DNA’sı (plazmid) ile birleştirilerek alıcı hücreye transfer edilir. Sonunda  hücrede gen ekspresyonu sağlanır, yani yeni  protein ürünü sentezlenir. İşte gen mühendisliği kullanılarak insan için insülin, diğer proteinlerden bu mekanizma ile üretilmiş olur.

Günümüz başdöndürücü bu mekanizma ile üretilen insülin ilaçlarında DOMUZ endişesi söz konusu bile değildir.

Bir eczacı olarak, hastalarımızın insülin de dahil olmak üzere kullandıkları bütün ilaçları dini hassasiyetlerine göre seçme hakları olduklarına inanıyorum.Müslüman İslam’a göre, Hıristiyan ve Yahudiler de kendi inançlarına göre ilaç içeriklerinde hassasiyetlerinin gözetilmesini ve kendileri için de (pahalı bile olsa)  gerekirse özel üretim yapılmasını isteme hakkına sahiptirler.

Bizler hekim ve  eczacılar olarak, hassasiyetleri olan hastalarımıza en azından ilaçların içerikleri ile ilgili bilgilendirmede bulunmak durumundayız.

Bunu şahsen gerçeğe dönüşecek yakın bir hedef olarak umuyorum.

Sağlıklı günler diliyorum.

Yorumlar (0)
10
açık
Günün Anketi Tümü
ABD seçimlerinde sizce hile var mı?
ABD seçimlerinde sizce hile var mı?
Namaz Vakti 04 Aralık 2020
İmsak 06:34
Güneş 08:06
Öğle 12:59
İkindi 15:22
Akşam 17:43
Yatsı 19:09
Günün Karikatürü Tümü
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Alanyaspor 9 23
2. Galatasaray 10 20
3. Fenerbahçe 10 20
4. Beşiktaş 9 16
5. Kasımpaşa 10 15
6. Gaziantep FK 10 15
7. Karagümrük 10 14
8. Göztepe 9 14
9. Başakşehir 10 14
10. Konyaspor 9 12
11. Rizespor 9 12
12. Malatyaspor 9 12
13. Hatayspor 7 12
14. Trabzonspor 10 12
15. Antalyaspor 10 10
16. Sivasspor 9 9
17. Erzurumspor 9 9
18. Kayserispor 9 8
19. Denizlispor 9 6
20. Gençlerbirliği 9 5
21. Ankaragücü 8 2
Takımlar O P
1. Altınordu 11 23
2. Ankara Keçiörengücü 11 21
3. Samsunspor 11 20
4. Adana Demirspor 10 18
5. İstanbulspor 10 18
6. Tuzlaspor 10 18
7. Altay 10 17
8. Giresunspor 11 17
9. Bursaspor 11 14
10. Balıkesirspor 11 14
11. Akhisar Bld.Spor 11 13
12. Adanaspor 9 12
13. Menemen Belediyespor 10 12
14. Bandırmaspor 11 11
15. Ümraniye 11 10
16. Ankaraspor 11 8
17. Boluspor 10 7
18. Eskişehirspor 11 1
Takımlar O P
1. Tottenham 10 21
2. Liverpool 10 21
3. Chelsea 10 19
4. Leicester City 10 18
5. West Ham 10 17
6. Southampton 10 17
7. Wolverhampton 10 17
8. Everton 10 16
9. M. United 9 16
10. Aston Villa 9 15
11. Man City 9 15
12. Leeds United 10 14
13. Newcastle 10 14
14. Arsenal 10 13
15. Crystal Palace 10 13
16. Brighton 10 10
17. Fulham 10 7
18. West Bromwich 10 6
19. Burnley 9 5
20. Sheffield United 10 1
Takımlar O P
1. Real Sociedad 11 24
2. Atletico Madrid 9 23
3. Villarreal 11 20
4. Real Madrid 10 17
5. Sevilla 9 16
6. Cádiz 11 15
7. Barcelona 9 14
8. Granada 10 14
9. Athletic Bilbao 10 13
10. Elche 9 13
11. Getafe 10 13
12. Eibar 11 13
13. Deportivo Alaves 11 13
14. Valencia 11 12
15. Real Betis 11 12
16. Osasuna 10 11
17. Real Valladolid 11 10
18. Celta de Vigo 11 10
19. Levante 10 8
20. Huesca 11 7