ABD Başkanı Donald Trump, İran'daki ülke çapındaki protestolarla ilgili olarak Truth Social platformunda bir video paylaştı ve protestocuların İran'ın ikinci büyük şehri Meşhed'i kontrol altına aldığını iddia etti.
Trump, İsrail'in Kanal 13 televizyonundan bir videoyu yeniden paylaşarak şu açıklamayı ekledi: "Bir milyondan fazla kişi gösteri yaptı: İran'ın ikinci büyük şehri protestocuların kontrolüne geçti, rejim güçleri şehri terk etti."
Yaklaşık 4 milyon nüfusa sahip ve Türkmenistan ile Afganistan sınırlarına yakın konumda bulunan Meşhed, aynı zamanda önemli bir hac yeri olan İmam Reza'nın kutsal türbesine de ev sahipliği yapmaktadır.
Videoda yer alan, bir milyondan fazla protestocunun Meşhed'in kontrolünü ele geçirdiği iddiası doğrulanmamış görünüyor; zira bağımsız raporlar güvenlik güçlerinin tamamen şehri terk ettiğini veya şehrin protestocuların eline geçtiğini desteklemiyor.
Trump daha önce Truth Social'da yaptığı açıklamada, İran'ın barışçıl protestocuları şiddet kullanarak öldürmesi durumunda ABD'nin müdahale edeceğini ima ederek şunları söylemişti: "İran, alışkanlıkları gereği barışçıl protestocuları şiddet kullanarak öldürürse, ABD onların yardımına koşacaktır. Hazırız ve harekete geçmeye hazırız."
Daha sonra, 8 Ocak'ta yayınlanan açıklamalarında Trump, protestolar sırasında yaşanan ölümlerin bir kısmını kalabalık kontrolü sorunlarına ve izdihamlara bağladı.
Şöyle dedi: "Bazıları, biliyorsunuz, kalabalık kontrolü sorunları ve diğer şeyler yüzünden öldürüldü. Bilmiyorum."
Trump, kalabalığın büyüklüğüne dikkat çekerek durumu çok yakından takip ettiğini de sözlerine ekledi.
Şöyle devam etti: "Bir izdiham yaşandı. Üç ayrı izdiham oldu ve insanlar öldü, bunun için mutlaka birini sorumlu tutabileceğimden emin değilim."
Bu açıklamalar, devam eden karışıklıklar sırasında yaşanan olaylara, özellikle de gösteriler sırasında protestocuların ölümüne atıfta bulunuyordu.
İran'dan protestocular da dahil olmak üzere ölü ve yaralı sayısıyla ilgili resmi bir açıklama yapılmadı.
İran güvenlik teşkilatlarına yakın Tasnim Haber Ajansı, protestolar sırasında 568 polis memuru ve 66 Basij milis üyesinin yaralandığını bildirdi.
Ancak İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA), protestoların 12. gününde 8'i güvenlik görevlisi olmak üzere 42 kişinin öldüğünü, onlarca kişinin yaralandığını ve 2.277 kişinin tutuklandığını bildirdi.
Protestolar, 28 Aralık 2025'te Tahran'ın Kapalı Çarşısı'ndaki esnafın yerel para biriminin yabancı döviz kurlarına karşı sert değer kaybetmesini ve daha geniş ekonomik sorunları protesto etmesiyle başladı. Gösteriler hızla ülkenin birçok şehrine yayıldı.
İnternet kısıtlamaları, internet hızının yavaşlatılması, protesto şehirlerinde bölgesel elektrik kesintileri ve neredeyse ülke çapında yaşanan aksamalar da dahil olmak üzere, Aralık 2025'in sonlarından beri devam ediyor.
Kesintilere rağmen, görüntüler ve güncellemeler, proxy sunucuları gibi dolaylı araçlar veya İran içindeki ve dışındaki kişiler tarafından yapılan gecikmeli yüklemeler yoluyla dış dünyaya ulaşmaya devam ediyor.
Protestolara öncelikle İran'ın düzenli polisi (FARAJA) ve İslam Devrim Muhafızları Ordusu (IRGC) bünyesinde faaliyet gösteren Basij paramiliter milisleri müdahale etti. Kalabalık kontrolü çabalarının çoğunu bu güçler yürüttü ve bazı durumlarda IRGC doğrudan müdahalede bulundu.
