Oyların sayımı devam ederken İsrail muhalefetinde dikkat çeken açıklamalar yapıldı. Demokratlar Partisi lideri Yair Golan, Eisenkot'a Arap partileriyle işbirliği çağrısında bulundu. İsrail Evimiz Partisi lideri Avigdor Liberman, Netanyahu'ya karşı “isyan” edilmesi gerektiğini dile getirirken Ortak Liste milletvekili Ofer Cassif "top artık muhalefette" ifadesini kullandı.
Oyların yüzde 84'ten fazlası sayıldı
İsrail'de dün yapılan parlamento seçimlerinin ardından oyların yüzde 84,5'i sayılırken, eski Genelkurmay Başkanı Gadi Eisenkot liderliğindeki muhalif blok ve Başbakan Binyamin Netanyahu liderliğindeki iktidar bloğu, koalisyon kurmak için yeterli 61 milletvekiline ulaşamıyor.
Oyların yüzde 84,5'i sayıldıktan sonra ortaya çıkan tabloya göre, iktidar bloğu 54, muhalefet bloğu ise 49 sandalye ile seçim yarışını sürdürüyor.
Mevcut tabloda, iktidardaki Likud Partisi 27 sandalye alırken, Eisenkot'un Yashar Partisi 22 sandalyeyle ikinci sırada yer alıyor.
İsrail vatandaşı Filistinlileri temsil eden partilerin ise toplam 17 sandalye elde ettiği görülüyor. Ortak Liste'nin 11, Mansur Abbas liderliğindeki Raam Partisi'nin 6 milletvekili çıkarması bekleniyor.
Muhalefet kanadında eski başbakanlar Naftali Bennett ve Yair Lapid'in "Birlikte Listesi" 12, Avigdor Liberman'ın İsrail Evimiz Partisi 7, Yair Golan liderliğindeki Demokratlar Partisi ise 8 sandalye bandında seyrediyor.
İktidar blokundaki Ultra-Ortodoks Yahudileri (Haredi) temsil eden Şas Partisi'nin 7, Birleşik Tevrat Yahudiliği'nin 7, Netanyahu'nun aşırı sağcı müttefikleri Itamar Ben-Gvir'in Yahudi Gücü Partisi'nin 7, Bezalel Smotrich'in Dini Siyonizm Partisi'nin 6 milletvekili elde edeceği öngörülüyor.
İsrail basını, oy sayımının ardından partilerin çıkardığı milletvekili sayılarının değişebileceğine, buna karşın Arapların bu kadar sandalye elde ettiği durumda Netanyahu bloğunun da Eisenkot liderliğindeki muhalefetin de koalisyon kurabilecek çoğunluğu sağlayamayacağına dikkati çekiyor.
Muhalefetten isyan çağrısı
İsrail'de sandıkların kapanmasının ardından İsrail Evimiz Partisi lideri Avigdor Liberman, çarşamba günü erken saatlerde Likud Partisi içinde Netanyahu'ya karşı “isyan” çağrısı yaptı.
Liberman, “Bugün bir şey netleşti: Netanyahu, bir suç örgütünün lideri gibi davrandı, bundan aşağı kalır yanı yok. Tüm kırmızı çizgileri aştı” ifadelerini kullandı.
Likud Partisi içinde isyan çağrısını yineleyen Liberman, “Likud'daki arkadaşlarımdan onlarca telefon aldım. Bu adamın siyasi sahneden çekilmesi gerekiyor” dedi.
İsrail basını: Trump, Smotrich ve Ben-Gvir'siz bir hükümet istiyor
ABD Başkanı Donald Trump'ın, mevcut Ekonomi Bakanı Bezazel Smotrich ile Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir'in yer almadığı bir hükümet istediği öne sürüldü.
İsrail gazetesi Jerusalem Post'a konuşan ABD'li kaynaklara göre Trump, aşırı sağcı bakanların bölgesel barış hedefleri önünde engel teşkil ettiğini düşünüyor.
Kaynaklar, konuya ilişkin “ABD Başkanı, Ben-Gvir ve Smotrich’in bölgesel barış hedeflerine zarar verdiğine inanıyor” ifadelerini kullandı.
İsrail'de Demokratlar Partisi lideri Yair Golan, Yashar'ın Gadi Eisenkot önderliğindeki bloktaki partilerin Arap partileriyle ortaklık kurarak hükümet oluşturmasını ve hükümetin çoğunluğa sahip olmasını istedi.
Golan "Gerçeklik bize çok önemli bir ders vermeli: Eğer korkmayı bırakmazsak ve ırkçılığa son vermezsek burada geleceğimiz yok. Netanyahu'nun Yahudi oyları ve Arap oyları arasında yaptığı ırkçı ayrımı artık kabul etmemeliyiz" dedi.
İsrail'de hükümet kurma süresi ve işleyiş
İsrail'de hükümeti kurmakla görevlendirilen siyasiye bu süreci tamamlaması için en fazla 42 günlük bir zaman dilimi tanınıyor. Başlangıçta 28 gün olan bu süre, cumhurbaşkanının kararıyla 14 gün daha uzatılabiliyor. Bu süreç, partiler arasında zorlu koalisyon pazarlıklarına sahne oluyor.
Görevli aday, meclis çoğunluğunu sağlayabilmek adına diğer partilere bakanlık koltukları veya politik konularda çeşitli tavizler sunabiliyor.
Koalisyon senaryoları ve güvenoyu şartı
Mecliste çoğunluğu ifade eden 61 sandalye hedefine ulaşılamaması durumunda farklı formüller devreye giriyor. Aday, küçük partilerin desteğine başvurarak bir azınlık hükümeti kurmayı deneyebileceği gibi, başbakanlık görevinin dönüşümlü olarak yürütüleceği bir güç paylaşımı anlaşması da yapabiliyor.
Yeni kurulacak kabinenin resmen göreve başlayabilmesi için parlamentodan mutlaka güvenoyu alması şart koşuluyor. Bu oylamada basit çoğunluğun sağlanması yeterli görülüyor. Oylama sırasında bazı milletvekillerinin çekimser kalması halinde, 61 oy sınırına ulaşılmasa dahi hükümet meclisten onay alabiliyor.
