Sayın Devlet Bahçeli’nin dijital çağda yaşanan değerler erozyonuna ilişkin açıklamalarına sonuna kadar katılıyorum.

Hatta bu konuyu şahsım adına defalarca dile getirmiş, toplumun geleceği açısından ne kadar büyük bir tehlikeyle karşı karşıya olduğumuzu anlatmaya çalışmıştım.

Çünkü bir toplumun ekonomik sıkıntıları olabilir. Kapital düzenin içerisinde ekonomik krizler yaşanabilir. İnsanlar geçim sıkıntısı çekebilir. Ancak ekonomik sıkıntılar zaman içerisinde aşılabilir, şartlar değişebilir, refah yeniden sağlanabilir.

Peki ya değerler erozyonu?

İşte asıl tehlike burada başlıyor.

Çünkü değerler erozyonu, yalnızca bazı geleneklerin unutulması, bazı alışkanlıkların değişmesi değildir. Bir toplumun temelinin sarsılması, aile yapısının zayıflaması, gençlerin kimliklerinden uzaklaşması ve nihayetinde toplumsal çürümenin başlamasıdır.

BİR TOPLUMUN SESSİZ YIKIMI:

Ekonomiyi yeniden inşa edebilirsiniz. Peki, kaybettiğiniz ahlakı, saygıyı, vicdanı, merhameti ve toplumsal sorumluluk duygusunu nasıl yeniden inşa edeceksiniz?

BİR TARAFTA TOPLUMU UYARIYORUZ, DİĞER TARAFTA NEYİ İZLETİYORUZ?

Geçtiğimiz yıl bu konuyla ilgili kaleme aldığım bir yazıda, televizyon dizilerinin toplum üzerindeki etkilerine dikkat çekmiş, özellikle RTÜK’e açıkça çağrıda bulunmuştum.

O gün de söyledim, bugün de söylüyorum: Biz okullarda yaşanan şiddet olaylarını, çocuklar arasındaki kavgaları, çeteleşmeleri, akran zorbalığını ve gençlerin şiddete yönelmesini konuşurken, televizyon ekranlarında bunun tam tersini besleyen yayınlarla karşılaşıyoruz.

Bir televizyon kanalında “Daha 17” adıyla yayımlanan diziye bakıyorsunuz. Daha çocuk yaşındaki gençlerin birbirleriyle kavgaları, gruplaşmaları, çeteleşmeleri ve şiddet üzerinden kurdukları ilişkiler adeta bir hikâyenin cazibe merkezi hâline getiriliyor.

Peki, biz ne yapıyoruz?

Bir tarafta çocuklarımızın şiddetten uzak durması için eğitimciler olarak mücadele ediyoruz. Ailelere uyarılarda bulunuyoruz. Devletin yetkilileri gençlerin korunması gerektiğini söylüyor.

Diğer tarafta ise çocukların özendirilmemesi gereken davranışları, milyonların önüne eğlence ve dizi kültürü adı altında getiriliyor.

Şimdi sormak istiyorum:

Biz çocuklara şiddetin yanlış olduğunu anlatırken, onların her akşam ekranlarda şiddeti normalleştiren görüntülerle karşılaşmasına neden izin veriyoruz?

RTÜK NEREDE?

Sayın Bahçeli’nin yaptığı çağrı elbette yerindedir. Ancak ben bir başka sorunun da cevabını merak ediyorum.

Bu kadar açık bir toplumsal tehlike ortadayken RTÜK neden daha net, daha kararlı ve daha etkili adımlar atmıyor?

Devletin yöneticileri toplumdaki değer kaybına dikkat çekiyor. Gençlerin kendi tarihinden, kültüründen ve kimliğinden koparılmaması gerektiğini söylüyor. Peki, bu değerleri korumakla yükümlü kurumlar ne yapıyor?

Sadece konuşmak yeterli mi?

Üstelik mesele yalnızca gençlik dizileriyle de sınırlı değil.

Türkiye’nin en önemli televizyon kanallarından biri olan TRT’de yayımlanan dizilere bakıyorsunuz. Aile dizisi olarak sunulan bir yapımda insanların elleri bağlanmış, kavga eden insanlar, kendi adaletini kendisi sağlamaya çalışan karakterler, sanki ortada bir devlet, bir hukuk düzeni yokmuş gibi hareket eden kişiler…

Sözüm ona suçlu bulduğu insanı kendi hayvan sürüsünün arasına atarak cezalandıran bir karakter!

Bunlar hangi toplumsal gerçekliği anlatıyor?

Hangi aile değerini koruyor?

Hangi kültürel mirası yeni nesillere aktarıyor?

Bir başka kanala geçiyorsunuz. Mardin’de geçen bir hikâye anlatılıyor. Fakat anlatılanlarla bölgenin gerçekliği arasında ciddi bir uçurum görüyorsunuz. Bölgenin kültürü, insanı, yaşam biçimi ve toplumsal dokusu yerine şiddet, kavga, aşiret çatışmaları ve gerilim üzerinden bir dünya kuruluyor.

Bölgeleri anlatan dizilerde, o bölgelerde yaşanmayan veya toplumun tamamını temsil etmeyen olaylar sanki o coğrafyanın değişmez gerçeğiymiş gibi sunuluyor.

Peki, bunun bedelini kim ödüyor?

O bölgede yaşayan insanlar, o kültürün gerçek sahipleri ve ekran başında izlediği her şeyi gerçek zanneden gençler!

Bir şehri, bir bölgeyi, bir toplumu yalnızca şiddet üzerinden anlatmak nasıl bir kültürel hizmettir?

DEĞERLERİMİZİ KAYBEDERKEN KAYBETTİĞİMİZİN FARKINDA MIYIZ?

Asıl tehlike, bütün bunların zaman içerisinde normalleşmesidir.

Çünkü sürekli şiddet izleyen bir çocuk, bir süre sonra şiddeti hayatın sıradan bir parçası olarak görmeye başlayabilir. Sürekli kavga, tehdit, intikam ve güç gösterisiyle karşılaşan bir genç, sorun çözmenin yolunu konuşmakta değil, karşısındakini sindirmekte arayabilir.

İşte değerler erozyonu tam da burada başlıyor.

İnsanlar yanlış olanı görmeye alışıyor. Bir süre sonra yanlış olanı sorgulamıyor. Daha sonra da yanlış olanı normal kabul etmeye başlıyor.

En tehlikelisi ise yanlışın doğru gibi pazarlanmasıdır.

Biz çocuklarımıza saygıyı, sevgiyi, merhameti, adaleti ve vicdanı öğretmeye çalışırken ekranlarda bunların tam tersini öne çıkaran içeriklerle karşılaşıyorsak burada ciddi bir çelişki vardır.

Aileyi korumaktan söz edip aile yapısını zedeleyen içeriklere göz yumamayız.

Gençliği korumaktan söz edip gençlerin şiddete özendirilmesine seyirci kalamayız.

Milli ve kültürel değerleri yaşatmaktan söz edip kendi kültürümüzü yanlış ve çarpıtılmış hikâyeler üzerinden tanıtamayız.

Burada mesele sanatın, sinemanın veya özgür yayıncılığın önüne geçmek değildir. Mesele, toplumsal sorumluluğun nerede başladığını bilmektir.

Hiç kimse yayın özgürlüğünü toplumsal sorumluluktan bağımsız düşünemez.

SÖZ DEĞİL, ARTIK SOMUT ADIM GEREKİYOR!

Sayın Bahçeli’nin değerler erozyonuna ilişkin açıklamalarını önemli buluyorum ve kendisine bu konudaki tespitleri nedeniyle katılıyorum.

Ancak bir çağrının anlam kazanması, o çağrının gereğinin yerine getirilmesiyle mümkündür.

Devletin yöneticileri bu tehlikeyi görüyorsa, ilgili kurumlar da sorumluluklarını yerine getirmelidir.

RTÜK yalnızca olaylar yaşandıktan sonra değil, toplumsal etkileri öngörerek de değerlendirme yapmalıdır. Televizyon kanalları yalnızca reyting hesabıyla hareket etmemeli, yayınlarının çocuklar ve gençler üzerindeki etkisini de düşünmelidir.

Çünkü televizyon ekranları sadece hikâye anlatmaz. Bazen davranış biçimi öğretir, bazen algı oluşturur, bazen de toplumun yanlışları normal kabul etmesine zemin hazırlar.

Unutmayalım ki bir ülkenin geleceği yalnızca okullarda değil, evlerin salonlarında da şekillenir.

Çocuklarımız okulda öğretmeninden bir şey öğrenirken, akşam ekran karşısında bunun tam tersini öğreniyorsa bizim eğitim mücadelemiz ne kadar başarılı olabilir?

Benim itirazım tam da bunadır.

Ekonomik sıkıntılar aşılır. Siyasi krizler geçer. İktidarlar değişir, yönetimler değişir. Ama bir toplumun ahlaki ve kültürel değerleri aşındığında bunun telafisi çok daha zordur.

Çünkü değerlerini kaybeden bir toplum, zamanla neyi savunacağını, neye karşı duracağını ve hangi ortak değerler etrafında birleşeceğini de unutmaya başlar.

Bir ülkenin en büyük kaybı ekonomik kaybı değildir. Kendi insanını, kendi gençliğini, kendi değerlerini kaybetmesidir.

O yüzden bugün yalnızca değerler erozyonundan şikâyet etmek yetmez.

Önce bu erozyona neden olanları sorgulayacağız. Sonra sorumluluğu olan kurumlara görevlerini hatırlatacağız.

Ve en önemlisi, söylediklerimizle yaptıklarımız arasındaki çelişkiyi ortadan kaldıracağız.

Çünkü bir taraftan gençliğimizi korumaya çalışıp diğer taraftan gençliğimizi zehirleyen içeriklere seyirci kalırsak, yarın yaşanacakların sorumluluğundan hiçbirimiz kaçamayız.

Değerlerimizi kaybettikten sonra ekonomik kalkınmanın, siyasi başarının, güçlü devlet olmanın ne anlamı kalır?

Benim asıl merak ettiğim soru budur!